Ga naar de inhoud

Gratis verzending binnen Duitsland vanaf € 59*

Plastikfrei leben – eine unerreichbare Utopie?

Zonder plastic leven – een onbereikbare utopie?

Plastic in het dagelijks leven

Plastic is overal in ons dagelijks leven aanwezig – van verpakkingen en huishoudelijke artikelen tot hygiëneproducten. Maar de schadelijke gevolgen van plastic voor het milieu en onze gezondheid zijn ernstig. Volgens de Plastikatlas werd er tussen 1950 en 2015 wereldwijd 8,3 miljard ton plastic geproduceerd, waarvan minder dan 10% werd gerecycled. Inmiddels komt microplastic niet alleen in oceanen voor, maar ook in de bodem en in binnenwateren, waar de vervuiling per regio tot wel 23 keer hoger kan zijn dan in zee. Vraag jij je ook weleens af of een leven zonder plastic mogelijk is? 

In dit artikel in het Taiga Magazin ontdek je hoe je met eenvoudige veranderingen in je dagelijks leven plasticvrij kunt leven. Daarnaast laten we je alternatieve producten uit de Taiga Store zien en geven we je praktische tips om beter zonder plastic te leven. 

Voordat we bekijken hoe we plastic in ons dagelijks leven kunnen vermijden, is het nuttig om de verschillende soorten kunststof en hun gevolgen voor het milieu nader te bekijken. 

Wat is plastic? 

Plastic, ook wel kunststof genoemd, is een verzamelnaam voor een groot aantal polymeren die uit verschillende grondstoffen worden gemaakt. De meeste kunststoffen, zoals polyethyleen (PE) en polyvinylchloride (PVC), ontstaan door polymerisatie van koolwaterstoffen die worden gewonnen uit fossiele grondstoffen zoals aardolie en aardgas. Er bestaan echter ook biobased kunststoffen, zoals polyamide (PA) en polyftalamide (PPA), die afkomstig zijn uit hernieuwbare grondstoffen. 

  • Polyethyleen (PE): Deze wereldwijd meest gebruikte kunststof staat bekend om zijn flexibiliteit en veelzijdigheid en wordt vaak gebruikt voor verpakkingen en plastic zakken. 
  • Polyvinylchloride (PVC): Een robuuste kunststof die wordt gebruikt in bouwproducten, zoals buizen en raamkozijnen. Hoewel PVC hittebestendig en duurzaam is, staat de productie ervan vanwege het gebruik van chloor ter discussie vanuit milieu- en gezondheidsperspectief. 
  • Polyamide (PA): Een thermoplastisch polymeer dat zowel op aardolie gebaseerde als biobased vormen kent en wordt gebruikt in textiel en technische toepassingen. 
  • Polyftalamide (PPA): Een biobased kunststof die bijzonder hittebestendig is en wordt gebruikt voor technische toepassingen, zoals auto-onderdelen. 

 

Op aardolie gebaseerde kunststoffen staan bekend om hun lange levensduur, maar juist dat vormt ook hun grootste uitdaging: ze zijn niet biologisch afbreekbaar en vallen uiteen in microplastic, dat in het milieu achterblijft en moeilijk te recyclen is. Deze microplasticdeeltjes hopen zich op in de bodem, binnenwateren en uiteindelijk in de voedselketen, wat aanzienlijke risico’s voor milieu en gezondheid met zich meebrengt.  

 

 

Hoe wordt plastic gemaakt? 

Plastic wordt voornamelijk gemaakt van fossiele grondstoffen zoals aardolie en aardgas. Het productieproces van kunststof kan worden opgedeeld in verschillende stappen: 

  • Winning van grondstoffen: De eerste stap bij de productie van plastic is het winnen van aardolie en aardgas. Deze fossiele grondstoffen vormen de basis voor de meeste kunststoffen. 
  • Kraken: Bij het kraakproces worden de lange koolwaterstofketens in ruwe olie gesplitst in kleinere, reactievere moleculen, zoals etheen en propeen. Dit gebeurt in grote industriële installaties, de zogenoemde krakers. 
  • Polymerisatie: De gesplitste moleculen worden in een chemisch proces, de polymerisatie, samengevoegd tot lange ketens (polymeren). Deze polymeren vormen de basis voor verschillende soorten kunststof. Er bestaan verschillende polymerisatieprocessen, waaronder ketenpolymerisatie en stap-voor-stappolymerisatie, die afhankelijk van de gewenste kunststof worden toegepast. 
  • Kunststofproductie: Vervolgens worden de polymeren verwerkt tot een basismateriaal, het zogenaamde granulaat. Dit granulaat vormt de basis voor de productie van uiteenlopende plasticproducten. Het granulaat kan met verschillende technieken, zoals spuitgieten, extrusie of blaasvormen, in de gewenste vorm worden gebracht. 
  • Afwerking: Tot slot kunnen kunststofproducten verder worden veredeld door kleurstoffen, weekmakers of andere additieven toe te voegen. Deze chemische toevoegingen verbeteren de flexibiliteit, kleur of bestendigheid van kunststoffen, maar vormen een gezondheidsrisico omdat ze in het milieu terecht kunnen komen en in de voedselketen kunnen belanden. 

Samengevat komt de productie van plastic neer op het omzetten van fossiele grondstoffen in polymeren, die vervolgens worden verwerkt tot de meest uiteenlopende kunststofproducten. 

Hoeveel plastic ligt er in zee? 

Plastic afval in zee is een van de meest urgente milieuproblemen van onze tijd. Volgens recente onderzoeken, waaronder analyses van Statista, wordt er wereldwijd jaarlijks meer dan 400 miljoen ton kunststof geproduceerd. Naar schatting belandt daarvan elk jaar 8 miljoen ton in de oceanen. Maar hoe komt dit plastic eigenlijk in zee terecht? 

Het grootste deel van het plastic afval is afkomstig van het land. Via wind, regen en rivieren komt het in zee terecht. Vaak zijn verkeerd weggegooid plastic afval of overlopende vuilstortplaatsen de belangrijkste bron. In kustgebieden spoelt plastic rechtstreeks de zee in, terwijl rivieren plastic afval vanuit het binnenland naar de oceanen transporteren. Ook de scheepvaart en visserij dragen aanzienlijk bij aan plasticvervuiling: plastic netten, touwen en verpakkingsmaterialen raken kwijt of worden opzettelijk in zee gedumpt. 

Eenmaal in zee kan plastic afval daar eeuwenlang blijven liggen. Terwijl een plastic zak in ongeveer 20 jaar afbreekt, heeft een PET-fles tot wel 450 jaar nodig (Statista-infographic, 2023). Daarbij valt plastic uiteen in steeds kleinere deeltjes, zogenoemd microplastic, die door zeedieren worden opgenomen en zo in de voedselketen terechtkomen. 

 

 

Een leven zonder plastic – de uitdagingen 

Een leven zonder plastic leiden brengt tal van uitdagingen en obstakels met zich mee die vaak worden onderschat. Laten we eens nagaan waar plastic overal in ons dagelijks leven voorkomt: tijdens het winkelen, bij lichaamsverzorging en in het huishouden – plastic is bijna overal. Juist daar liggen de grootste uitdagingen waarmee we in het dagelijks leven te maken kunnen krijgen:

  • Boodschappen doen: Veel producten zijn verkrijgbaar in kunststofverpakkingen, waardoor de keuze aan plasticvrije alternatieven sterk beperkt is. Ook bij dranken en zuivelproducten is het vaak moeilijk om een plasticvrije optie te vinden.
  • Hygiëne: Tandenborstels, scheermesjes, shampoos en douchegels zijn vaak van plastic gemaakt of erin verpakt. De overstap naar alternatieven zoals bamboetandenborstels, vaste shampoo of zeep vraagt vaak om enige gewenning.
  • Huishouden: Schoonmaakmiddelen die in plastic flessen worden verkocht, maar ook keukengerei en bewaarbakjes zijn vaak van plastic gemaakt. Overstappen op plasticvrije alternatieven kan hier kostbaar zijn en vraagt om een volledige vervanging van je huishoudelijke uitrusting.
  • Plastic op onverwachte plekken: In sommige landen, waaronder Australië en Roemenië, bestaan zelfs bankbiljetten uit plastic. Deze bankbiljetten van polymeer zijn duurzamer en sterker dan traditionele papieren bankbiljetten.

Zijn biobased kunststoffen de oplossing? 

Volgens het Duitse Umweltbundesamt lijken biobased en biologisch afbreekbare kunststoffen op het eerste gezicht een duurzaam alternatief voor traditioneel plastic. Deze kunststoffen worden gemaakt van hernieuwbare grondstoffen zoals maïszetmeel of suikerriet en kunnen onder bepaalde omstandigheden biologisch worden afgebroken. Hun milieuvriendelijkheid is echter vaak beperkt, omdat ze specifieke omstandigheden nodig hebben om af te breken en die in de natuur niet altijd aanwezig zijn. Bovendien concurreren de grondstoffen die voor de productie nodig zijn met de voedselproductie. Ook blijft recycling van biobased kunststoffen problematisch, omdat ze vaak niet samen met traditioneel plastic kunnen worden gerecycled. Dit vermindert de efficiëntie van recyclingprocessen en roept vragen op over de milieuvriendelijkheid van deze materialen.

Is het je opgevallen dat plastic al wordt vervangen? 

Is het je opgevallen dat steeds meer bedrijven en organisaties al maatregelen nemen om plastic te vervangen? Deze verandering laat zien dat de overstap naar een leven zonder plastic niet alleen haalbaar is, maar ook steeds meer werkelijkheid wordt. Hier zijn enkele voorbeelden van plekken waar plastic al succesvol is vervangen:

  1. Rietjes bij McDonald’s: In veel landen is McDonald’s overgestapt op papieren rietjes om het gebruik van wegwerpplastic te verminderen. Deze overstap is een stap in de goede richting en laat zien hoe ook grote bedrijven hun steentje kunnen bijdragen.
  1. Supermarkten zonder plastic tasjes: Steeds meer supermarkten bieden geen gratis plastic tasjes meer aan en moedigen hun klanten aan om herbruikbare tassen mee te nemen. Sommige zijn zelfs volledig gestopt met plastic tasjes.
  1. Plasticvrije verpakkingen in cosmetica: Veel cosmeticamerken kiezen inmiddels voor plasticvrije verpakkingen of bieden navulsystemen aan om het plasticgebruik te verminderen.
  1. Geen plastic servies meer bij evenementen: Steeds meer festivals en evenementen kiezen voor herbruikbaar of composteerbaar servies om plastic afval te voorkomen.
  1. Wegwerpplastic vervangen in cafés: In veel cafés worden plastic roerstaafjes en wegwerpbekers vervangen door alternatieven zoals houten roerstaafjes en herbruikbare koffiebekers.

Deze voorbeelden laten zien dat de trend naar plasticvrije alternatieven al wijdverbreid is. Ze maken duidelijk dat afstand doen van plastic geen verre droom is, maar een realistische en noodzakelijke verandering in onze samenleving. Door plasticvrije producten te kiezen en deze inspanningen te steunen, kun je deel uitmaken van deze beweging en actief bijdragen aan de verandering.

Waarom zou ik zonder plastic leven? 

Er zijn veel overtuigende redenen om zonder plastic te leven, die veel verder gaan dan milieubescherming. Dit zijn enkele van de belangrijkste aspecten die laten zien waarom een leven zonder plastic niet alleen goed is voor het milieu, maar ook voor jou persoonlijk:

  1. Bescherming van het milieu: Plasticvervuiling is een van de grootste ecologische problemen van onze tijd. Jaarlijks belanden miljoenen tonnen plastic afval in de oceanen, waar ze het leven van zeedieren bedreigen en hele ecosystemen vernietigen. Door plastic in het dagelijks leven te proberen vermijden, help je deze belasting direct te verminderen en ons milieu te beschermen.
  1. Gezondheidsvoordelen: Plastic bevat vaak schadelijke chemicaliën zoals BPA, die in voedsel en dranken kunnen terechtkomen. Deze stoffen worden ervan verdacht gezondheidsproblemen te veroorzaken, waaronder hormoonverstoringen en een verhoogd risico op kanker. Plasticvrije alternatieven kunnen daarom niet alleen het milieu beschermen, maar ook goed zijn voor je gezondheid.
  1. Duurzame alternatieven stimuleren: Door bewust afstand te doen van plastic steun je de vraag naar milieuvriendelijke en duurzame alternatieven. Of het nu gaat om glas, roestvrij staal, bamboe of andere natuurlijke materialen – er zijn veel opties die zowel functioneel als milieuvriendelijk zijn.
  1. Besparingen op lange termijn: Hoewel plasticvrije alternatieven soms duurder lijken, kunnen ze op de lange termijn voordeliger uitvallen. Herbruikbare producten gaan vaak langer mee en zijn van betere kwaliteit, waardoor je ze minder vaak opnieuw hoeft te kopen.

Zonder plastic leven is dus niet alleen een bijdrage aan de bescherming van onze aarde, maar ook een keuze voor je gezondheid en een duurzamere toekomst. Elke stap naar een plasticvrije levensstijl maakt verschil – voor jou, voor de natuur en voor toekomstige generaties.

Hoe kun je zonder plastic leven? 

Een leven zonder plastic leiden lijkt op het eerste gezicht misschien lastig. Toch zijn er veel kleine stappen die je kunt zetten om je plasticverbruik aanzienlijk te verminderen. Het gaat er niet om van de ene op de andere dag volledig plasticvrij te leven, maar om bewuste keuzes te maken en stap voor stap duurzame alternatieven te vinden. Hier zijn 10 tips om plastic in het dagelijks leven te vermijden:

  1. Herbruikbare boodschappentassen gebruiken: Vermijd plastic tasjes en gebruik in plaats daarvan stoffen tassen of andere herbruikbare tassen.
  1. Glazen en roestvrijstalen bakjes voor voedingsmiddelen: Vervang plastic bakjes door glazen of roestvrijstalen bakjes om voedingsmiddelen in te bewaren.
  1. Vaste shampoo en zeep: Stap over op vaste shampoos en zepen die in papier of zonder verpakking worden verkocht.
  1. Herbruikbare drinkflessen en koffiebekers: Vermijd plastic wegwerpflessen en -bekers door een herbruikbare drinkfles of koffiebeker te gebruiken.
  1. Bamboe- en houten bestek: Vervang plastic bestek door duurzaam bestek van bamboe of hout, vooral voor onderweg.

Alternatieven voor plastic in je dagelijks leven 

Nadat we de uitdagingen en de eerste stappen richting een plasticvrije levensstijl hebben besproken, willen we je enkele concrete alternatieven laten zien die je eenvoudig in je dagelijks leven kunt gebruiken. Deze producten helpen je plastic te vermijden en gaan vaak langer mee.

  • Lampen van bamboe of hout: Lampenkappen van natuurlijke materialen geven je interieur een warme uitstraling.
  • Drinkflessen van roestvrij staal: Ze vervangen plastic wegwerpflessen en gaan overal met je mee.
  • Bamboetandenborstels: Voor je dagelijkse mondverzorging, met een handvat van bamboe in plaats van kunststof.
  • Vaste shampoo en natuurlijke zeep: Verzorgingsproducten in vaste vorm, zonder plastic fles.
  • Glazen of roestvrijstalen bakjes voor de keuken: Ideaal om voedingsmiddelen in te bewaren en als alternatief voor plastic bakjes.
  • Bijenwasdoeken in plaats van vershoudfolie: Herbruikbaar om voedingsmiddelen vers te houden.
  • Badmatten van biologisch katoen: Comfort en stijl in de badkamer.
  • Houten speelgoed voor kinderen: Van hout in plaats van kunststof, voor elke kinderkamer.
  • Herbruikbare boodschappentassen: Stoffen tassen of netjes voor je boodschappen, stevig en praktisch.

Met deze producten kun je plastic stap voor stap uit je dagelijks leven bannen.

Conclusie 

Een leven zonder plastic is moeilijk haalbaar, maar elke kleine stap richting plasticvrije alternatieven telt. Door deze alternatieven in je dagelijks leven te gebruiken, heb je minder wegwerpplastic nodig. Bekijk ons assortiment in onze Taiga Shop en vind de alternatieven die bij jouw dagelijks leven passen. Wil je weten waarop de informatie over een product is gebaseerd? Kijk dan op de productpagina bijTaiga Transparency na.

 

Vorig bericht Volgend bericht

Laat een reactie achter